Το Συμβούλιο Ασφαλείας του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών συνεδρίασε στις 23 Σεπτεμβρίου 2026, στο περιθώριο της Γενικής Συνέλευσης στη Νέα Υόρκη, για να συζητήσει τους κινδύνους της τεχνητής νοημοσύνης. Στη συνεδρίαση, που διοργάνωσε η Γαλλία, μίλησαν οι διευθύνοντες σύμβουλοι των OpenAI και Anthropic, ενώ η κυβέρνηση Τραμπ εξέφρασε ανοιχτά την αντίθεσή της σε οποιαδήποτε μορφή παγκόσμιας διακυβέρνησης της AI.
Οι προειδοποιήσεις Altman και Amodei
Ο Sam Altman, CEO της OpenAI, τόνισε ότι η ανθρωπότητα κινδυνεύει να «χάσει τον έλεγχο του μέλλοντος της AI» και υποστήριξε πως οι μεγάλες αποφάσεις για την τεχνολογία «δεν μπορούν να λαμβάνονται μόνο από εργαστήρια στο Σαν Φρανσίσκο», αλλά πρέπει να περνούν από δημοκρατικές διαδικασίες και υπόλογες κυβερνήσεις.
Ακόμη πιο κατηγορηματικός ήταν ο Dario Amodei, CEO της Anthropic, ο οποίος προειδοποίησε το Συμβούλιο ότι, αν δεν διαχειριστεί σωστά, «η AI θα μπορούσε να αποτελέσει κίνδυνο για ολόκληρη την ανθρωπότητα». Στη συνεδρίαση παρενέβη και ο Clement Delangue, CEO της Hugging Face, ο οποίος περιέγραψε πώς η εταιρεία του χρειάστηκε να αμυνθεί απέναντι σε επίθεση που εκτόξευσε κινεζικό μοντέλο AI, αναδεικνύοντας κενά στην υπάρχουσα εποπτεία ασφάλειας.
Η άρνηση της Ουάσινγκτον
Η αντιπροσωπεία των ΗΠΑ κράτησε σαφή απόσταση από το κλίμα της συνεδρίασης. Ο Michael Kratsios, εκπρόσωπος της κυβέρνησης Τραμπ, δήλωσε ότι η χώρα «απορρίπτει πλήρως κάθε προσπάθεια διεθνών οργανισμών να επιβάλουν συγκεντρωτικό έλεγχο και παγκόσμια διακυβέρνηση της AI».
Ο ίδιος ο πρόεδρος Τραμπ, μιλώντας στη Γενική Συνέλευση, πήγε ένα βήμα παραπέρα, αμφισβητώντας ακόμη και τον ίδιο τον όρο «τεχνητή νοημοσύνη»: υποστήριξε ότι ο όρος «υπερ-ευφυΐα» (superintelligence) είναι πιο ακριβής, και παρομοίασε τις προειδοποιήσεις για την AI με τις προβλέψεις για την κλιματική αλλαγή, λέγοντας ότι οι ίδιοι άνθρωποι που προέβλεπαν καταστροφή από την υπερθέρμανση του πλανήτη προειδοποιούν τώρα ότι η AI «θα μας σκοτώσει όλους».
Η ευρωπαϊκή πρωτοβουλία
Παράλληλα με τη σύγκρουση ανάμεσα στην Ουάσινγκτον και τον υπόλοιπο κόσμο, περισσότερες από 20 χώρες, κυρίως ευρωπαϊκές, ζήτησαν δεσμευτικά μέτρα ασφαλείας για την AI, χωρίς όμως να βρουν την υποστήριξη ούτε της Κίνας ούτε των ΗΠΑ.
Ο πρωθυπουργός της Βρετανίας, Άντι Μπέρναμ, ανακοίνωσε ότι θα επιδιώξει τη θέσπιση παγκόσμιων προτύπων για την AI κατά τη διάρκεια της βρετανικής προεδρίας της G20 το 2027. Ο Γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν πρότεινε τη δημιουργία ανεξάρτητης ευρωπαϊκής τεχνολογίας AI, λέγοντας ότι «οι επενδυτικές μας δυνατότητες πρέπει να ενωθούν για να χτίσουμε ένα προηγμένο μοντέλο AI ανοιχτού κώδικα». Νωρίτερα, στις 22 Σεπτεμβρίου, ο Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτέρες είχε προειδοποιήσει ενάντια στην παράδοση κρίσιμων αποφάσεων σε μηχανές, λέγοντας χαρακτηριστικά ότι «τα ρομπότ-δολοφόνοι δεν πρέπει να έχουν θέση στο μέλλον μας».
Το ευρύτερο πλαίσιο
Η συνεδρίαση του Συμβουλίου Ασφαλείας δεν προέκυψε στο κενό. Τις προηγούμενες ημέρες, δημοσκοπήσεις που παρουσιάστηκαν στο περιθώριο της Γενικής Συνέλευσης κατέγραψαν αυξανόμενη ανησυχία του κοινού για την ταχύτητα ανάπτυξης της AI σε παγκόσμιο επίπεδο, ενώ αναλυτές περιέγραφαν τη συζήτηση ως μοίρασμα σε τρία «στρατόπεδα»: όσους ζητούν αυστηρή δεσμευτική ρύθμιση, όσους προτιμούν εθελοντικές δεσμεύσεις των ίδιων των εταιρειών, και όσους, όπως η κυβέρνηση Τραμπ, θεωρούν κάθε μορφή διεθνούς εποπτείας εμπόδιο στην τεχνολογική υπεροχή.
Το γεγονός ότι δύο από τις πιο επιδραστικές εταιρείες AI, η OpenAI και η Anthropic, βρέθηκαν στο ίδιο τραπέζι με κυβερνήσεις και διεθνείς οργανισμούς για να μιλήσουν δημόσια για κινδύνους δείχνει πόσο έχει αλλάξει ο δημόσιος λόγος γύρω από την τεχνολογία τα τελευταία χρόνια, από συζήτηση για επιχειρηματικό ανταγωνισμό σε συζήτηση για διεθνή ασφάλεια.
Η οπτική του Pulse of Greece
Το ενδιαφέρον εδώ δεν είναι μόνο ότι δύο από τους πιο ισχυρούς ανθρώπους της βιομηχανίας AI μίλησαν δημόσια για υπαρξιακούς κινδύνους, αλλά ότι το έκαναν μπροστά στο Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ, το ανώτατο όργανο διεθνούς ασφάλειας, την ίδια στιγμή που η μεγαλύτερη δύναμη του κλάδου, οι ΗΠΑ, αρνείται ανοιχτά κάθε μορφή παγκόσμιου συντονισμού. Το χάσμα ανάμεσα στις προειδοποιήσεις της ίδιας της βιομηχανίας και στην πολιτική βούληση για ρύθμιση παραμένει το κεντρικό ερώτημα των επόμενων μηνών, ιδίως όσο πλησιάζει η βρετανική προεδρία της G20 το 2027.
Η κεντρική εικόνα είναι συμβολική εικονογράφηση που δημιουργήθηκε με τεχνητή νοημοσύνη και δεν αποτελεί φωτογραφικό τεκμήριο.
